|
Assemini,
20.10.2009
Egregio Lettore,
di seguito riporto i
dati
significativi pertinenti alla sua moneta:
AE Dupondio1,
zecca di Roma, 120 - 122 d. C., RIC/II
605 (pag. 418), Cohen II
1470 (pag. 228), BMC/III
1239 (pag. 421), indice di
rarità
C
Descrizione
sommaria (sono
indicate in rosso le parti della leggenda usurate o comunque non
più
leggibili):
D. IMP
CAESAR TRAIANVS HADRIANVS AVG P
M TR P COS III2.
Adriano, busto radiato a destra, drappeggio sulla spalla sinistra (?).
R. VIRTVTI
AVGVSTI. S C.
a
sinistra
e
a
destra nel campo. La Virtus3,
elmata, in abito militare, stante a destra, piede sinistro su un elmo,
sorregge con la mano destra una lancia verticale e con la sinistra un
parazonium
puntato in alto.
La ricerca nel web
di monete
di tipologia simile a quella di figura ha prodotto i seguenti risultati:
- http://www.stoa.org/gallery/album92/Hadrian_Virtus_Dup
Hadrian, 117-138 AD. Orichalcum Æ Dupondius 27mm, 14.01gm, axis:
210º Mint of Rome, 123 AD. Obv: IMP CAESAR TRAIANVS HADRIANVS AVG
P M TR P COS III. Radiate bust right, slight drapery on left shoulder.
Rx: VIRTVTI AVGVSTI S - C. Virtus standing right, right foot on helmet,
holding spear and parazonium. RIC II 605, SR 3670, Cf. VM 111.
- http://www.wildwinds.com/coins/ric/hadrian/RIC_0605.3.jpg
Description 55, Lot: 120. HADRIAN. 117-138 AD. Struck 119-121 AD.
Estimate
$100. Bidding Closed HADRIAN. 117-138 AD. Æ Dupondius (12.86 gm).
Struck 119-121 AD. Radiate head right / Virtus standing right. RIC II
605;
BMCRE 1240 var; Cohen 1470. Nice Fine, dark green patina. ($100)
Current
Status 55, Lot: 120. Closing Date And Time: Dec 18, 2002 1:00 PM EST.
Current
Date And Time: Dec 29, 2002.
- http://www.dirtyoldcoins.com/natto/id/had/had304.jpg
RIC 605v Dupondius Obv: IMPCAESARTRAIANVSHADRIANVSAVGPMTRPCOSIII -
Radiate,
draped bust right. Rev: VIRTVTIAVGVSTI - Virtus standing right, holding
spear and parazonium. [RIC unlisted bust type for this issue]. 119-121
(Rome).
- http://www.acsearch.info/record.html?id=18249
Römisches Kaiserreich: Traianus bis Aelius Hadrianus 117-138
Dupondius
(15,23 g), Rom 119-212 AD. Av.: IMP CAESAR TRAIANVS HADRIANVS AVG PM
TRP
COS III, Portrait n.r. Rv.: VIRTVTI AVGVSTI, Virtus mit Lanze und
Parazonium
n.r. setzt l. Fuß auf Helm. RIC 605, C 1470: l. Reinigungsspuren,
l. bearbeitet. s.sch.-vzgl. Estimate: EUR 80 Price realized 105 EUR
(~145
USD).
- http://www.acsearch.info/record.html?id=343461
HADRIEN (11/08/117-10/07/138) Publius ?lius Hadrianus Dupondius 123
N°
brm_209795 Date : 123 Nom de l'atelier : Rome Métal : bronze
Diamètre
: 26,50mm Axe des coins : 5h. Poids : 11,11g. Degré de
rareté
: R1 ID: 343461 Last change: 20.09.2009 Company Compagnie
Générale
de Bourse Auction - Lot - Price realized 145 EUR (~212 USD) Etat
de conservation : TTB/TB+ Commentaires sur l'état de
conservation
: Exemplaire sur un petit flan régulier, bien centré des
deux côtés. Portrait inhabituel. Frappe faible et molle au
revers, en particulier sur la légende. Très jolie patine
vert foncé. Prix : 145,00 € N° dans les ouvrages de
référence
: C.1470 - RIC.605 - BMC/RE.1240 - H.1/250 - MRK.32 /255 (400€)
Titulature
avers : IMP CAESAR TRAIANVS HADRIANVS AVG P M TR P COS III. Description
avers : Tête radiée d’Hadrien à droite (O).
Traduction
avers : “Imperator C?sar Traianus Hadrianus Augustus Pontifex Maximus
Tribunicia
Potestate Consul tertium”, (L’empereur césar Trajan Hadrien
auguste
grand pontife revêtu de la puissance tribunitienne consul pour la
troisième fois). Titulature revers : VIRTVTI - AVGVSTI.
Description
revers : Virtus (la Virilité) casquée, vêtu
militairement
debout à droite, tenant le parazonium de la main gauche et un
sceptre
long de la main droite. Traduction revers : “Virtuti Augusti”, (A la
Virilité
de l’auguste). Commentaire à propos de cet exemplaire : Poids
léger.
Rubans de type 2. Grand buste radié. Historique : Hadrien est
né
en 76 à Italica. Pupille de Trajan, il épousa en 100 la
petite-nièce
de l'empereur, Sabine, et fit carrière dans l'état-major
de l'empereur, en particulier lors de la campagne dacique. En 117, il
succéda
à Trajan, et voyagea pendant vingt ans, visitant l'ensemble de
l'Empire,
le seul empereur à l'avoir fait. En 122, Hadrien se rendit en
Espagne.
Sans enfant, il choisit d'abord Aélius pour lui succéder
en 136, mais ce dernier mourut le 1er janvier 138. Hadrien adopta alors
Antonin le 25 février et choisit lui-même Marc
Aurèle
et Lucius Vérus comme héritiers d'Antonin. Il
décéda
le 10 juillet 138.
- http://www.archeo.unisi.it/Web_Torrita/2009_4.htm
Adriano Roma, 119-121 d.C., Æ dupondio D/ IMP CAESAR TRAIANVS
HADRIANVS
AVG PM TR P COS III. Testa di Adriano radiato a d. R/ VIRTVTI AVGVSTI.
Virtus a d. con lancia e parazonium. RIC II n. 605 g. 12,14 Ø mm
26 US 2009 n.4.
- http://cayograco.wanadooadsl.net/spqr_moneta/personajes/adriano/dupondio_adrian.jpg
10.3 grs seca....AE DUPONDI (Roma) ENCUNYAT ENTRE 119 - 121 d.C.
ADRIAN.2>
A.I. 26>25e< RIC 605.1 / COHEN 1470 Anv. IMP CAESAR TRAIANVS
HADRIANVS
AVG P M TR P COS III Bust radiat de l'emperador a dretas. Rev. VIRTVTI
AVGVSTI . Representació de la Virtud mirant cap a la dreta amb
el
peu esquerra sobre un casc i empunyant una llança i un
parazonium.
S C en ambdós costats de la figura.
- http://www.trocadero.com/PBJI/items/704975/item704975store.html#item
$175 Roman Imperial. Hadrian. 117-138 A.D. Brass Dupondius. 12.33 g. 27
mm. Rome mint (A.D. 123) ex: William B. Porter Collection. Ob: IMP
CAESAR
TRAIANVS HADRIANVS AVG P M TR P COS III and radiate bust r. Rx: VIRTVTI
AVGVSTI SC and Virtus stg. r., l. foot on helmet, holding spear and
parazonium.
RIC 605.
- http://www.vcoins.com/ancient/nemesis/store/viewItem.asp?idProduct=8416
Hadrian AE Dupondius OBVERSE: IMP CAESAR TRAIANVS HADRIANVS AVG P M TR
P COS III Radiate bust. REVERSE: VIRTVTI AVGVSTI S C and Virtus
standing
right left foot on helmet, holding spear and parazonium 26mm - 13.4
grams
Price US$ 44.00 € 29.55 £ 26.91 AUD$ 48.05 CHF 44.82 CAD$
45.71 Rates for 10/16/2009.
A conclusione
dell'esame ritengo
che la moneta presenti caratteristiche fisiche, generali e di stile
coerenti
con i conî d'epoca. Il valore venale della moneta, nel presente
stato
di conservazione, potrebbe aggirarsi attorno ai 10,00€.
Un saluto cordiale.
Giulio De Florio
-------------------------------
Note:
(1)Dupondio-bronzo.
Secondo
BMC,
il
dupondio
di
Adriano
pesava 13,21 g. (media calcolata su
168 esemplari). Raccolgo in tabella le caratteristiche fisiche dei
dupondi
della tipologia di figura presenti nei link di cui
sopra:
| Riferimenti |
Peso
(g.) |
Diametro
(mm) |
Asse
di conio (h) |
| Link1 |
14,01 |
27 |
7 |
| Link2 |
12,86 |
- |
- |
| Link4 |
15,23 |
- |
- |
| Link5 |
11,11 |
26,5 |
5 |
| Link6 |
12,14 |
26 |
- |
| Link7 |
10,30 |
- |
- |
| Link8 |
12,33 |
27 |
- |
| Link9 |
13,40 |
26 |
- |
Da quanto sopra si
evince che
la moneta in esame presenta caratteristiche fisiche (12,42g, 25mm, 6h)
che non si discostano da quelle dei conî d'epoca.
(2)IMPerator
CAESAR
TRAIANVS
HADRIANVS
AVGustus
Pontifex
Maximus
TRibunicia Potestate
COnSul III. Per una sintesi storica relativa a questo sovrano si
rimanda
al sito dell'Enciclopedia
Treccani
on
line. La datazione, indicata come probabile da BMC (v.
pag. cxx) per le monete con la leggenda del dritto dianzi riportata,
è
120-122 d. C.
(3)VIRTVTI
AVGVSTI
(al
coraggio
dell'Augusto).
La
Virtus
di figura è armata,
oltre che di lancia, del parazonium, lungo pugnale triangolare, largo
dalla
parte dell'elsa e terminante a punta. Il parazonium, nella mitologia
romana
segno distintivo del coraggio, è attributo specifico della
Virtus,
ma anche dell'imperatore (v. http://en.wikipedia.org/wiki/Parazonium),
come
rimarca
la
leggenda
del
rovescio. |